Tillögur Vinstri gręnna frį 2005-2006 um efnahagslegan stöšugleika

Žingmenn Vinstri gręnna lögšu žrisvar fram žingsįlyktunartillögur um efnhagslegan stöšugleika į įrunum 2005-2006.

 Ķ skżrslu rannsóknarnefndar Alžingis 1. bindi, bls. 32, segir: „Žegar bankakerfiš var oršiš allt of stórt mišaš viš stęrš ķslensks hagkerfis žurftu stjórnvöld aš bregšast viš. Grķpa hefši žurft til ašgerša ķ sķšasta lagi į įrinu 2006 til žess aš eiga möguleika į aš koma ķ veg fyrir fall bankanna įn žess aš žaš kęmi verulega nišur į veršmęti eigna žeirra. Hvorki į žvķ įri né žvķ nęsta lögšu stjórnvöld meš afgerandi hętti aš bönkunum aš minnka efnahagsreikning sinn.“

 Į bls. 33 er mešal annars aš gagnrżnt heimilaš hafi veriš aš stunda fjįrfestingarbankastarfsemi samhliša hefšbundinni starfsemi višskiptabanka, ekki hafi veriš brugšist į fullnęgjandi hįtt viš hagsveiflum, ofženslu og vaxandi ójafnvęgi ķ hagkerfinu, įkvešiš aš lękka skatta į ženslutķma og bent er į aš žęr breytingar sem geršar voru į śtlįnareglum Ķbśšalįnasjóšs įriš 2004 hafi einnig veriš žensluhvetjandi.

 22. mars 2005 var lögš fyrir Alžingi žingsįlyktunartillaga frį žingmönnum Vinstri gręnna um ašgeršir til aš tryggja efnahagslegan stöšugleika (žskj. 1014). Žessi tillaga beindist mešal annars aš žvķ aš nį nišur veršbólgu, halda stöšugleika į vinnumarkaši, tryggja śtflutnings- og samkeppnisgreinum višunandi starfskilyrši, draga śr višskiptahalla og erlendri skuldasöfnun, višhalda stöšugleika ķ fjįrmįlalķfinu og halda aftur af skuldasöfnun heimilanna.      

 Ķ žvķ skyni er lagt til aš žeim tilmęlum yrši beint til Fjįrmįlaeftirlitsins aš hugaš yrši vandlega aš įhęttumati ķ bankakerfinu, žannig aš hrašur vöxtur śtlįna aš undanförnu skapaši ekki hęttu fyrir efnahagslķfiš, og fariš yrši yfir eiginfjįrlįgmörk og įhęttugrunn fjįrmįlastofnana ķ žvķ ljósi. Sešlabanki Ķslands ķhugi vandlega aš beita aukinni bindiskyldu hjį innlįnsstofnunum. Žį var lagt til aš falliš yrši frį eša frestaš eftir atvikum a.m.k. hluta žeirra almennu skattalękkana sem lögfestar voru fram ķ tķmann ķ desember 2004. Ķ stašinn kęmu ašgeršir til aš bęta stöšu tekjulęgstu hópa samfélagsins og barnafjölskyldna.

 Ķ greinargerš var bent į aš veršbólga vęri yfir žolmörkum (hśn fór aš vaxa žegar kom fram į įriš 2004), en žaš stofnaši kjarasamningum ķ hęttu. Višskiptahalli fęri ört vaxandi og erlendar skuldir fęru hękkandi, gengiš vęri óešlilega hįtt, mikil umsvif byggingarverktaka köllušu į aukiš lįnsfé til nżbygginga og ofan į allt žetta bęttust svo stórframkvęmdirnar fyrir austan og stękkun įlversins į Grundartanga meš tilheyrandi virkjunum. Miklu skipti aš stjórnvöld sżni viš žessar ašstęšur einbeittan vilja ķ verki til žess aš skapa į nżjan leik stöšugleika ķ efnahagsmįlum.

 Žessi tillaga var sem sagt lögš fram ķ mars 2005 en ekki tekin til umręšu.

 Um haustiš, ķ nóvember, lögšu žingmennirnir tillöguna fram aftur nįnast óbreytta (žskj. 5). Ķ greinargerš segir aš ķ ašalatrišum séu ašstęšur ķ efnahagsmįlum hinar sömu og voru į śtmįnušum nema aš enn hefši syrt ķ įlinn. „Fęstir, nema rįšherrar rķkisstjórnarinnar, neita žvķ lengur aš ašstęšur ķ efnahagsmįlum eru oršnar ķskyggilegar, svo ekki sé sagt beinlķnis hįskalegar.“

 Nś var tillagan žó tekin til umręšu og fór hśn fram dagana 13., 17. og 18. október. Fyrsta daginn var mįliš rętt ķ 45 mķnśtur og Halldór Įsgrķmsson forsętisrįšherra tók einn stjórnarliša žįtt ķ žeim. „Ég tel afskaplega mikilvęgt aš hér į Alžingi sé umręša um efnahagsmįl,“ hóf hann ręšu sķna. Hann lżsti sig sammįla markmišum tillögunar, „nema kannski žaš sem segir ķ sķšasta lišnum aš jafnvęgi nįist į nżjan leik ķ žjóšarbśskapnum almennt. Ég tel ekki aš óskaplegt hęttuįstand rķki ķ žjóšarbśskapnum eins og hv. žingmašur heldur fram. Žaš gengur vel ķ ķslensku efnahagslķfi og hv. žingmašur talar um aš viš sem stöndum fyrir rķkisstjórn landsins séum aš senda röng skilaboš.“ Steingrķmur J. Sigfśsson, sem męlti fyrir tillögunni, benti į aš margir teldu hina grķšarlegu skuldsetningu varhugaverša, en Halldór gerši lķtiš  śr henni, rķkissjóšur stęši vel, žetta vęru skuldir einstaklinga og fyrirtękja og eignir vęru į móti. „En ég held aš žaš sé samt rétt aš hafa ķ huga aš mikilvęgt er aš Ķslendingar geti tekiš žįtt ķ alžjóšavęšingunni. Margir efnast ķ alžjóšavęšingunni og mikilvęgt er aš landar okkar séu žar žįtttakendur.“ Nišurstaša hans var aš „...ķ öllum ašalatrišum er allt heldur jįkvętt ķ samfélagi okkar sem betur fer.“

 Umręšan hélt įfram 17. október og žį var žaš Einar Oddur Kristjįnsson sem tók žįtt ķ umręšunum af hįlfu stjórnarflokkanna. Ręša Einars var nokkuš merkileg, hann tók aš mörgu leyti undir meš žingmönnum Vinstri gręnna um leiš og hann gerši lķtiš śr mįlflutningi žeirra, taldi hann mótsagnakenndan og einkennast af tvķskinnungi og hręsni, einkum vegna žess aš krafa um lękkun gengisins mundi óhjįkvęmilega skerša kaupmįtt. Hann višurkenndi aš óvarlega hefši veriš fariš en: „Alla forustu ķ žessu lauslęti hafa ķslenskir bankar haft. Žeir hafa veriš mjög kęrulausir, sérstaklega ķ launamįlum og śtlįnamįlum. Žeir verša aš įtta sig į stöšu sinni ķ nżfengnu frelsi, aš žeir bera įbyrgš ķ samfélaginu og geta ekki veriš meš — jęja, viršulegi forseti — žį hegšun sem žeir hafa sżnt fram aš žessu. Žeir bera mikla įbyrgš ķ žessu opna, frjįlsa samfélagi. Žeir verša aš gęta sķn og žau mistök sem hafa veriš gerš į undanförnum missirum, menn verša aš horfa til žeirra og gęta žess aš lįta žau ekki endurtaka sig. Žaš skiptir okkur öllu mįli, vegna žess aš Ķsland hefur žessa glęsilegu stöšu, aš geta haldiš įfram sem frjįls og sjįlfstęš žjóš, öllum öšrum óhįš, aš efla atvinnulķf sitt meira og betur en ašrir. Viš eigum ótęmandi möguleika ķ žessu landi. Viš žurfum bara alltaf aš gęta okkar aš vera ekki svona óskaplega — ja, hvaš eigum viš aš segja, viršulegi forseti — vera ekki meš žennan óhemjuskap. Žetta er óhemjuskapur sem viš Ķslendingar eigum aš geta komist śt śr og vaniš okkur af.“

 Ķ lokaoršum sķnum sagši Steingrķmur J. Sigfśsson: „Žeim mun lengur sem žetta įstand varir žeim mun meiri er hęttan į harkalegri brotlendingu, į gengiskollsteypu og veršbólguskoti sem leiši yfir ķ fjįrmįlakerfiš ķ formi greišsluerfišleika o.s.frv. Hitt sem gerir įstandiš mjög varhugavert er hin grķšarlega skuldsetning, skuldsetning heimilanna, skuldsetning atvinnulķfsins og skuldsetning žjóšarbśsins śt į viš žvķ aš žjóšarbśiš og žessir ašilar eru mjög viškvęmir fyrir breytingum ķ gengi og vöxtum vegna žungrar greišslubyrši af erlendum skuldum. Heimilin eru aš vķsu sem betur fer ekki ķ stórum męli enn farin aš taka erlend lįn eša lįn ķ erlendri mynt. En lįn heimilanna eru nįnast aš uppistöšu til verštryggš žannig aš um leiš og veršbólgan hreyfir sig fer greišslubyršin af žeim lįnum upp į viš og į fulla ferš. Žess vegna er svo mikilvęgt aš reyna aš afstżra žessu žensluįstandi, žessu jafnvęgisleysi sem allir višurkenna aš er, og aš menn fari aš reyna aš nį tökum į įstandinu, snśa hlutunum viš og tryggja aš žetta geti ašlagast og komist ķ ešlileg horf įn žess aš veruleg brotlending verši.“

 Tveir žingmenn Frjįlslynda flokksins, Gušjón Arnar Kristjįnsson og Sigurjón Žóršarson tóku einnig žįtt ķ žessum umręšum og tóku undir meš flutningsmönnum tillögunnar. Tillögunni var sķšan vķsaš til sķšari umręšu og efnahags- og višskiptanefndar en dagaši žar uppi.

 En var ķ meginatrišum sama tillaga lögš fyrir žingiš 4. október 2006 (žskj. 14). Hśn kom aldrei til umręšu.

 Žingmenn Vinstri gręnna héldu žó įfram tuši sķnu viš lķtinn fögnuš og 13. mars 2008 var lögš fyrir žingiš frumvarp žeirra til laga um rįšstafanir ķ efnhagsmįlum. Um žaš uršu talveršar umręšur en allt er žaš efni ķ ašra grein.

 

Ašgeršir til aš tryggja efnahagslegan stöšugleika. 666. mįl žingsįlyktunartillaga 131. löggjafaržingi.

http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=131&mnr=666

 

Ašgeršir til aš endurheimta efnahagslegan stöšugleika. 5. mįl žingsįlyktunartillaga 132. löggjafaržingi.

http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=132&mnr=5

 

Ašgeršir til aš endurheimta efnahagslegan stöšugleika. 14. mįl žingsįlyktunartillaga 133. löggjafaržingi.

http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=133&mnr=14

 

Rįšstafanir ķ efnahagsmįlum. 486. mįl lagafrumvarp 135. löggjafaržingi.

http://www.althingi.is/dba-bin/ferill.pl?ltg=135&mnr=486


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 identicon

Jį žaš er svo sannarlega žarft aš halda žessu žingskjali frį 2005 į lofti. Žetta var į sķnum tķma kallaš "svartsżnisraus" og "öfundsżki" śt ķ rķka fólkiš. Stjórnvöld hefšu frekar įtt aš hlusta enda hringdu višvörunarbjöllurnar hįtt į žessum įrum "góšęris"

Elķn Siguršardóttir (IP-tala skrįš) 24.4.2010 kl. 18:43

2 Smįmynd: Vilhjįlmur Įrnason

Frįbęrt aš sjį žettasvart į hvķtu hvernig VG stóš vaktina meš formanninninum vakandi.  Žau eiga hrós skiliš.

Žaš er svo aftur į móti jafn sorglegt aš sjį hvernig Samfylking hefur rįšiš stjórnarsamstarfinu og žeirra įherslur fengiš aš vera efstar į blaši. 

Žvķ mišur voru nišurstöšur kosninga samkvęmt žeim įróšri sem haldiš var uppi um krónuna. Samfylking var meš lausnina į ónżtum gjaldmišli. 

Fólk trśši žvķ aš hruniš vęri krónunni aš kenna. Sumir trśa žvķ enn.

Vilhjįlmur Įrnason, 25.4.2010 kl. 14:30

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband